Sannadka 2026 waxa uu calaamad u yahay xilli xiiso leh oo loogu talagalay dadka xiiseeya cilmiga xiddigiska iyo muuqaallada dabiiciga ah ee koonka. Dhacdooyinka ugu waaweyn ee sannadkaas la sugayo waxaa ka mid ah madoobaadka qorraxda ee dhici doona bisha Febraayo. Maqaalkan, waxaan ku falanqayn doonnaa wakhtiga saxda ah, goobaha laga arki karo, iyo muhiimadda cilmiyeed ee dhacdadan.
Waa maxay Madoobaadka Febraayo 17, 2026?
Taariikhdu marka ay tahay 17-ka Febraayo, 2026, dunidu waxay markhaati ka noqon doontaa madoobaad qorraxeed oo nooca loo yaqaan “Annular Solar Eclipse” (Madoobaadka Giraanta ah). Noocan madoobaadka ah wuxuu dhacaa marka Dayaxu uu dhex maro Dhulka iyo Qorraxda, balse uusan gebi ahaanba daboolin wejiga qorraxda. Sababta ayaa ah in Dayaxu xilligaas uu ku jiro meesha ugu fog ee wareeggiisa (apogee), taas oo ka dhigaysa inuu u muuqdo mid ka yar qorraxda, sidaas darteedna ay hareeraha ka soo muuqato giraan ifaysa oo loo yaqaan “Giraanta Dabka” (Ring of Fire).
Saacadda uu dhacayo Madoobaadku
Sida ay sheegeen khubarada cilmiga xiddigiska iyo hay’adda NASA, madoobaadkan wuxuu mari doonaa heerar kala duwan. Waa kuwan saacadaha ugu muhiimsan ee loo qorsheeyay (wakhtiga caalamiga ah ee UTC):
- Bilowga Madoobaadka (Partial Eclipse begins): Qiyaastii 09:56 UTC.
- Madoobaadka Buuxa ee Giraanta ah (Annularity begins): Qiyaastii 11:54 UTC.
- Xilliga ugu sarreeya (Greatest Eclipse): 12:13 UTC. Tani waa xilliga ay giraanta dahabiga ah ugu muuqashada badan tahay.
- Dhammaadka Giraanta (Annularity ends): Qiyaastii 12:31 UTC.
- Dhammaadka gebi ahaanba (Partial Eclipse ends): 14:30 UTC.
Fiiro gaar ah: Si aad u ogaato wakhtiga maxalliga ah ee Soomaaliya, ku dar 3 saacadood wakhtiga UTC (tusaale, xilliga ugu sarreeya wuxuu ku beegnaan doonaa 15:13 ama 3:13 duhurnimo).
Halkee laga arki karaa?
Madoobaadka bisha Febraayo 2026 ma noqon doono mid laga wada arki karo dhammaan daafaha dunida. Marinka “Giraanta Dabka” wuxuu inta badan mari doonaa qaaradda barafeysan ee Antarctica. Si kastaba ha ahaatee, madoobaad qayb ahaan ah (Partial Eclipse) ayaa laga dareemi doonaa meelo dhowr ah oo ay ka mid yihiin:
- Qaybo ka mid ah Koonfurta Afrika.
- Badweynta Hindiya iyo Badweynta Atlaantikada.
- Koonfurta fog ee qaaradda Ameerika (Chile iyo Argentina).
Dadka ku nool gobollada bariga Afrika, oo ay ku jirto Soomaaliya, waxaa laga yaabaa inay arkaan madoobaad aad u yar ama aan la dareemi karin, madaama marinka ugu weyn uu ku kooban yahay dhanka koonfureed ee dhul-baraha.
Sida loo daawado madoobaadka si ammaan ah
Waxbarashada ku saabsan badbaadada ayaa muhiim u ah dhacdadan. Waligaa ha isku dayin inaad si toos ah ugu eegto qorraxda indho qaawan, xitaa xilliga madoobaadka. Qorraxdu waxay soo saartaa falaadhaha Ultraviolet (UV) oo dhaawac joogto ah u geysan kara indhahaaga.
- Muraayadaha Gaarka ah: Adeegso muraayadaha loo yaqaan “ISO 12312-2” ee loogu talagalay daawashada qorraxda.
- Aaladaha Kale: Haddii aad isticmaalayso weyneeyo (telescope) ama kamarad, hubi inay leeyihiin shaandheeyaha qorraxda (solar filter) ee habboon.
- Habka Dadban: Waxaad isticmaali kartaa habka “Pinhole Projector” si aad hooska madoobaadka ugu aragto warqad ama dhulka adigoon kor u eegin.
Gabagabo
Madoobaadka Qorraxda ee Febraayo 17, 2026, waa xusuusin qurux badan oo ku saabsan nidaamka cajiibka ah ee koonka. In kasta oo uu inta badan ka dhacayo gobollo fog, haddana saamaynta cilmiyeed iyo xogta laga helayo waxay caawinaysaa saynisyahannada inay si fiican u fahmaan jawiga qorraxda. Haddii aad tahay qof jecel cilmiga, hubi inaad calaamadsato taariikhdan si aad ula socoto wararka tooska ah ee laga soo tabinayo meelaha uu sida buuxda uga muuqdo.
Maqaalkan waxaa loogu talagalay wacyigelinta bulshada Soomaaliyeed ee ku aaddan dhacdooyinka dabiiciga ah ee sannadka 2026.
